Nieuwe regels warmtepompen 2026: wat verandert er?

Er is de afgelopen jaren veel te doen geweest rondom warmtepompen en wetgeving. Worden ze verplicht? Worden ze juist niet verplicht? Wat verandert er in 2026? De berichtgeving is verwarrend en soms tegenstrijdig. In dit artikel zetten we op een rij wat er in 2026 geldt en wat er daarna op de planning staat, met de officiële bron erbij.

De grote vraag: is een warmtepomp verplicht in 2026?

Nee. Een warmtepomp is in 2026 niet verplicht voor bestaande woningen. Er is geen wet die je dwingt om je cv-ketel te vervangen door een warmtepomp. Je mag in 2026 nog gewoon een nieuwe cv-ketel laten plaatsen.

Wel is de richting duidelijk: de overheid stuurt aan op verduurzaming en het uitfaseren van aardgas, via subsidies en straks via de gemeenten.

Wat zegt de wet precies?

Klimaatwet

Nederland heeft zich in de Klimaatwet verplicht om de uitstoot van broeikasgassen in 2030 met 55% te verminderen ten opzichte van 1990, en in 2050 klimaatneutraal te zijn. Het verwarmen van gebouwen met aardgas is een groot deel van die uitstoot.

Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl)

Het Bbl stelt eisen aan de energieprestaties van gebouwen. Voor nieuwbouw geldt sinds 2021 de BENG-norm (Bijna Energieneutraal Gebouw), die in de praktijk betekent dat nieuwe woningen vrijwel altijd een warmtepomp krijgen. Sinds 2018 krijgen nieuwe woningen bovendien geen gasaansluiting meer.

Voor bestaande bouw geldt geen verplichting om een warmtepomp te installeren.

Het plan voor een hybride norm per 2026 is geschrapt

Er lag een plan om vanaf 2026 bij vervanging van een cv-ketel minimaal een hybride warmtepomp of een vergelijkbaar alternatief te verplichten. Dat plan is geschrapt: het vorige kabinet zag er in oktober 2024 formeel van af. Er is dus in 2026 geen verplichting; warmtepompen worden gestimuleerd via de ISDE-subsidie.

Het huidige kabinet wil wel een nieuwe stap zetten: volgens het regeerakkoord worden hybride, slimme warmtepompen per 2029 gestimuleerd én genormeerd op plekken waar een warmtenet niet de meest geschikte oplossing is. Dat is een voornemen; er is nog geen wet of regelgeving voor.

Nieuwbouw: de regels

Voor nieuwbouw is de situatie helder:

• Geen gasaansluiting: sinds 1 juli 2018 worden nieuwe woningen niet meer aangesloten op het gasnet (met enkele uitzonderingen).
• BENG-norm: nieuwe woningen moeten voldoen aan strenge energieprestatie-eisen. In de praktijk betekent dit vrijwel altijd een warmtepomp en goede isolatie.

Koop je een nieuwbouwhuis, dan zit er dus standaard een warmtepomp of een aansluiting op een warmtenet in.

Bestaande bouw: de regels

Voor bestaande woningen is er in 2026 geen verplichting om een warmtepomp te installeren. Wel zijn er ontwikkelingen die ertoe doen:

Gemeentelijke warmteprogramma’s

Gemeenten hebben in een Transitievisie Warmte vastgelegd welke wijken als eerste van het aardgas af gaan en wat daar het alternatief wordt. Nu werken ze aan hun warmteprogramma, dat uiterlijk 31 december 2027 moet zijn vastgesteld. De planning en de oplossing (warmtenet of individuele warmtepompen) verschillen per gemeente en per wijk.

Woningcorporaties

Woningcorporaties verduurzamen hun woningen. Bij renovatie kan dat een warmtepomp of een aansluiting op een warmtenet betekenen. Huur je van een corporatie, dan hoor je dat van je verhuurder.

Energielabel bij verkoop

Bij verkoop van een woning is een energielabel verplicht. Een warmtepomp verbetert meestal het energielabel van je woning, zeker in combinatie met isolatie.

Cv-ketel vervangen: wat moet je weten?

Is je cv-ketel kapot of aan vervanging toe? Dan sta je voor een keuze:

Optie 1: Nieuwe cv-ketel

Dat mag nog gewoon in 2026. Een goede hr-ketel kost volgens de Consumentenbond € 1.100 tot € 1.600, plus € 500 tot € 1.500 voor de installatie. Maar bedenk:

• Een goed onderhouden ketel gaat volgens de Consumentenbond gemiddeld zo’n 15 jaar mee
• Je gemeente kan in die periode besluiten je wijk van het gas te halen
• Er is geen ISDE-subsidie voor cv-ketels

Optie 2: Hybride warmtepomp

Een warmtepomp naast je cv-ketel, die het grootste deel van het jaar verwarmt. Milieu Centraal noemt gemiddeld zo’n € 6.200 bij je bestaande cv-ketel, of € 8.300 met een nieuwe cv-ketel erbij, inclusief installatie. De gemiddelde besparing is zo’n € 600 per jaar. Later kun je alsnog volledig overschakelen.

Optie 3: All-electric warmtepomp

Volledige overstap, geen gas meer. Milieu Centraal noemt gemiddeld zo’n € 12.000 voor een lucht-waterwarmtepomp van 8 kW, inclusief installatie, en een besparing van zo’n € 1.000 per jaar, inclusief het vervallen vastrecht voor gas. Vereist een goed geïsoleerde woning.

Ons advies: is je ketel aan vervanging toe, laat dan uitrekenen of de overstap nu kan, en reken alleen met de meerkosten ten opzichte van een nieuwe cv-ketel. Gemiddelde prijzen en rekenvoorbeelden staan op onze pagina warmtepomp: kosten en ISDE-subsidie.

Gemeentelijke warmteplannen

Elke gemeente bepaalt per wijk wat het alternatief voor aardgas wordt:

Mogelijke alternatieven

• Individuele warmtepompen (all-electric of hybride): de oplossing voor wijken waar een warmtenet niet rendabel is.
• Warmtenet: een collectief systeem dat warmte levert via leidingen (zoals stadsverwarming), bijvoorbeeld uit restwarmte, aardwarmte of aquathermie.
• Groen gas of waterstof: in theorie mogelijk via het bestaande gasnet, maar beperkt beschikbaar en onzeker voor woningen.

Wat betekent dit voor jou?

Check het warmteprogramma van je gemeente. Staat jouw wijk gepland voor een warmtenet, dan is een dure all-electric installatie meestal niet verstandig. Is het nog onzeker, dan is een hybride warmtepomp een veilige tussenstap: die werkt met je ketel samen en kan later worden uitgebreid.

Gemeenten in ons werkgebied

• Den Haag: volgens het conceptwarmteprogramma van januari 2026 lijkt voor 74% van de buurten een warmtenet de beste oplossing, voor 18% een warmtenet of een warmtepomp en voor 8% een mix. Het definitieve programma volgt eind 2026.
• Rotterdam: een warmtenet met restwarmte uit de haven is in grote delen van de stad de hoofdroute; in onder meer Pendrecht, Reyeroord en Bospolder-Tussendijken wordt het aangelegd.
• Leiden: in veel wijken wordt ingezet op collectieve warmte, met restwarmte uit Rotterdam via WarmtelinQ+ als verwachte bron voor Leiden Zuidwest.
• Delft: een warmtenet op aardwarmte van de TU Delft, eerst voor huurwoningen in Voorhof en Buitenhof; buiten de warmtenetgebieden is een eigen warmtepomp vaak de logische stap.
• Zoetermeer: eengezinswoningen worden volgens de Warmtevisie grotendeels individueel verwarmd, dus met een warmtepomp; voor hoogbouw is een collectieve oplossing interessant.
• Alphen aan den Rijn: werkt met warmteclusters, met een warmtenet op aquathermie als verste project voor Havenfront-Zeeheldenbuurt; met de adrescheck zie je wat er voor jouw adres geldt.

Wil je weten wat er voor jouw wijk gepland staat? Kijk op onze pagina voor jouw plaats in het werkgebied of zoek op de website van je gemeente naar het warmteprogramma.

Subsidiewijzigingen in 2026

De ISDE-subsidie (Investeringssubsidie duurzame energie en energiebesparing) is in 2026 nog volop beschikbaar, met enkele wijzigingen ten opzichte van 2025:

Wat is hetzelfde gebleven?

• Subsidie voor warmtepompen (hybride, lucht-water, bodem-water)
• Subsidie voor isolatie
• Dubbele isolatiesubsidie als je isolatie combineert met een warmtepomp of een tweede isolatiemaatregel
• Aanvraag via RVO met DigiD

Wat is veranderd?

• Het startbedrag voor een lucht-waterwarmtepomp is € 1.025 (was € 1.250), met € 225 per kW vanaf de eerste kW
• Voor een tweede lucht-waterwarmtepomp krijg je alleen nog € 225 per kW
• Geen subsidie meer voor split-warmtepompen met een vulgewicht onder 3 kg en een koudemiddel met een GWP hoger dan 750
• Lucht-lucht warmtepompen komen nog steeds niet in aanmerking

De bedragen per model staan op onze pagina ISDE-subsidie per warmtepomp. Lees ook ons ISDE-stappenplan.

De salderingsregeling en warmtepompen

De salderingsregeling stopt op 1 januari 2027; tot en met 31 december 2026 mag je nog salderen. Wat heeft dat met warmtepompen te maken?

Heb je zonnepanelen en neem je een warmtepomp, dan verbruik je meer stroom, en een deel daarvan wek je zelf op. Na het einde van de salderingsregeling is het waardevoller om je eigen stroom direct te verbruiken, bijvoorbeeld door de warmtepomp overdag te laten draaien, dan om die terug te leveren.

Een thuisbatterij kan je eigen verbruik verder verhogen, maar volgens Milieu Centraal verdien je een thuisbatterij op dit moment hoogstwaarschijnlijk niet terug. Reken het dus eerst door. Lees meer: Salderingsregeling stopt: wat betekent dat voor een thuisbatterij?

Geluidsregels voor warmtepompen

De buitenunit van een warmtepomp maakt geluid, en daar zijn regels voor.

De regels in 2026

• Maximaal geluidsniveau: volgens het Besluit bouwwerken leefomgeving mag een warmtepomp die buiten staat maximaal 40 dB(A) op de perceelgrens produceren. Dat is ongeveer het geluid in een bibliotheek.
• Appartementen: staan de woningen op hetzelfde perceel, dan wordt gemeten bij een te openen raam of deur van de buren.
• Vergunning: voor grote buitenunits of aan de voorkant van de woning kan een omgevingsvergunning nodig zijn; de regels verschillen per gemeente. Doe bij twijfel de vergunningcheck in het Omgevingsloket.

Hoe de 40 dB wordt bepaald en waar je de buitenunit het beste neerzet, lees je in hoeveel geluid een warmtepomp mag maken.

Tips om geluidsproblemen te voorkomen

1. Kies een stil model: de Weheat Blackbird heeft volgens Weheat een geluidsniveau van 38 dB(A).
2. Plaatsing: zet de buitenunit niet tegen de muur van de buren of direct onder slaapkamers.
3. Antitrilmat: een rubberen mat of trillingsdempers onder de buitenunit verminderen trillingen.
4. Geluidsscherm: een scherm kan het geluid richting de buren verminderen.
5. Afstand: elke verdubbeling van de afstand vermindert het geluid met ongeveer 6 dB.

Koudemiddelen: de F-gassenverordening en de ISDE

De Europese F-gassenverordening beperkt koudemiddelen met een hoog broeikaseffect (GWP). De markt schakelt daarom over op natuurlijke koudemiddelen, met name R290 (propaan), met een GWP van 3.

Ook de ISDE gaat hierop sturen. Het kabinet stelt voor om vanaf 1 januari 2028 geen ISDE meer te geven voor warmtepompen met een koudemiddel met een GWP boven 150 (monoblock tot 50 kW en split tot 12 kW). Het veelgebruikte R32 valt daar dan onder, R290 niet. Dit is nog een voorstel.

Wat betekent dit voor jou?

• Kies bij voorkeur een warmtepomp met R290: die valt niet onder de voorgestelde uitsluiting.
• Warmtepompen met R410A worden schaarser door de afbouw van dit koudemiddel.

Warmtepompen met R290 die wij installeren

• Vaillant aroTHERM pro (5, 7 en 11 kW)
• Vaillant aroTHERM plus (3,5, 5, 7, 10 en 12 kW)
• Weheat Flint, Sparrow en Blackbird

Wat staat er na 2026 op de planning?

Dit is wat er officieel bekend is, met de status erbij:

2027

• 1 januari: einde van de salderingsregeling (wet, definitief)
• 1 januari: lagere ISDE voor warmtepompen, van € 225 naar € 120 per kW (voorstel, nog niet definitief)
• Vanaf 2027: ISDE alleen nog voor ‘slimme’ warmtepompen (voorstel)
• 1 januari (verwacht): de Wet gemeentelijke instrumenten warmtetransitie gaat in
• 31 december: uiterste datum voor de warmteprogramma’s van gemeenten

2028

• Geen ISDE meer voor warmtepompen met een koudemiddel met een GWP boven 150 (voorstel)

2029

• Normering van hybride, slimme warmtepompen waar een warmtenet niet de beste oplossing is (voornemen uit het regeerakkoord, nog geen regelgeving)

2030 en verder

• Tot 1 januari 2030 krijg je voor teruggeleverde zonnestroom minimaal 50% van de kale leveringsprijs
• In 2050 wil Nederland klimaatneutraal zijn

Conclusie

De regels rondom warmtepompen in 2026 zijn minder ingrijpend dan de berichtgeving soms doet vermoeden. Er is geen verplichting voor bestaande woningen. Maar de richting is duidelijk: aardgas wordt uitgefaseerd, gemeenten krijgen er vanaf 2027 instrumenten voor en het kabinet wil vanaf 2029 hybride warmtepompen normeren.

De verstandigste stap in 2026? Laat uitrekenen wat een warmtepomp voor jouw woning doet, gebruik de ISDE van 2026 zolang die geldt en kijk in het warmteprogramma van je gemeente of er een warmtenet komt.

Vraag een gratis adviesgesprek aan →

Of bel: 085 060 8951