Van het gas af in Zuid-Holland: het stappenplan

Nederland gaat van het aardgas af: de Rijksoverheid wil dat in 2050 alle gebouwen duurzame warmte gebruiken, bijvoorbeeld via een warmtenet of een warmtepomp. Maar wat betekent dat voor jouw huis in Zuid-Holland, en waar begin je? Het antwoord verschilt per wijk. In de ene buurt komt een warmtenet, in de andere ga je zelf over op een warmtepomp. In dit stappenplan lees je hoe je erachter komt wat er in jouw wijk gebeurt en hoe je de overstap stap voor stap maakt.

Wat er landelijk geregeld is

De overstap wordt per gemeente georganiseerd. De belangrijkste afspraken en wetten:

• Warmteprogramma per gemeente. Elke gemeente maakt een plan om stap voor stap van het aardgas af te gaan, samen met bewoners, woningcorporaties en netbeheerders. Volgens de Rijksoverheid moeten gemeenten die plannen uiterlijk op 31 december 2027 vaststellen. Daarin staat welke wijken als eerste aan de beurt zijn en welke oplossing waar past.
• Wet gemeentelijke instrumenten warmtetransitie. Deze wet treedt naar verwachting op 1 januari 2027 in werking. Gemeenten kunnen daarmee gebieden aanwijzen die binnen een bepaalde termijn volledig aardgasvrij moeten worden.
• Wet collectieve warmte. De Eerste Kamer nam deze wet op 9 december 2025 aan. Warmtebedrijven komen daarmee voor meer dan de helft in handen van overheden, en de prijs van warmte wordt meer gebaseerd op wat het warmtenet echt kost.

Of je wijk een warmtenet krijgt, hangt af van de situatie. Volgens de Rijksoverheid is een warmtenet vaak handig in dichtbebouwde gebieden met oudere woningen. Waar een warmtenet geen optie is, is een volledig elektrische warmtepomp het beste alternatief, vooral in goed te isoleren huizen.

WarmtelinQ: restwarmte uit de haven

Voor Zuid-Holland is WarmtelinQ belangrijk: een ondergrondse leiding van Gasunie die restwarmte uit de Rotterdamse haven naar huizen en bedrijven brengt. Volgens WarmtelinQ kan die warmte uiteindelijk 120.000 huizen en bedrijven in Zuid-Holland verwarmen. De leiding loopt van de Rotterdamse haven via Vlaardingen, Schiedam, Midden-Delfland, Delft en Rijswijk naar Den Haag, en via Leidschendam en Voorschoten richting Leiden.

Op 26 oktober 2026 begon WarmtelinQ met het vullen van de ongeveer 23 kilometer lange leiding tussen Vlaardingen en Den Haag, een fase van ongeveer twee maanden. Of en wanneer jouw huis wordt aangesloten, hangt volgens WarmtelinQ af van de plannen van je gemeente.

Stap 1: kijk wat je gemeente van plan is

Dit is de belangrijkste stap, want hij bepaalt welke route logisch is. Zoek de transitievisie warmte of het warmteprogramma van je gemeente op; veel gemeenten hebben een adrescheck. Zo verschillen de plannen in een paar grote gemeenten:

Op onze pagina’s per plaats vatten we het warmteplan van je gemeente samen, met de bron erbij. Bekijk het werkgebied voor alle plaatsen.

Komt er een warmtenet? Dan is een dure all-electric installatie meestal niet verstandig. Begint de aanleg binnen 5 jaar, dan is volgens Milieu Centraal ook een hybride warmtepomp niet zo’n logische stap, omdat hij dan maar een paar jaar nut heeft. Duurt het langer en is je cv-ketel eerder aan vervanging toe, dan kan een hybride warmtepomp in de tussenliggende jaren gas besparen. Heb je al stadsverwarming en wil je juist een warmtepomp, lees dan van stadsverwarming naar een warmtepomp.

Komt er geen warmtenet? Dan is een eigen warmtepomp de logische route.

Stap 2: isoleer eerst

Hoe je huis ook verwarmd gaat worden, isolatie verlaagt je energierekening en maakt je huis comfortabeler. Een warmtepomp werkt bovendien het zuinigst als je huis warmte goed vasthoudt. Voor isolatie krijg je ISDE-subsidie, en meer als je binnen 24 maanden twee maatregelen of isolatie en een warmtepomp combineert. Hoe je aanpakt, lees je in je energielabel verbeteren.

Stap 3: kies je warmtepomp

Gaat je wijk niet op een warmtenet, dan zijn er twee routes:

• Hybride warmtepomp: werkt samen met je cv-ketel en verlaagt je gasverbruik voor verwarming volgens Milieu Centraal met zo’n 60 à 70%. Een goede tussenstap als je huis nog niet goed genoeg geïsoleerd is.
• All-electric warmtepomp: neemt verwarming én warm water over, zodat je helemaal van het gas af kunt. Daarvoor moet je huis minstens redelijk geïsoleerd zijn.

Welke past, hangt af van je isolatie en je verwarming. Lees welke warmtepomp past bij jouw huis of warmtepomp of nieuwe cv-ketel. Let op de timing: voor een lucht-waterwarmtepomp die je vanaf 1 januari 2027 koopt, wordt de ISDE volgens de voorgenomen wijziging lager; zie ISDE-subsidie 2027.

Stap 4: check je stroomaansluiting

Zonder gas gebruik je meer stroom. Veel warmtepompen tot ongeveer 8 kW werken op een standaardaansluiting; met inductiekoken en een laadpaal erbij kan een zwaardere aansluiting nodig zijn. Milieu Centraal liet in juni 2026 weten dat verduurzamen ook zonder 3-fase-aansluiting kan. Dat is in Zuid-Holland belangrijk, want in gemeenten met netcongestie, zoals Alphen aan den Rijn, Leiden en Wassenaar, staan aanvragen voor een zwaardere aansluiting sinds 2026 op een wachtlijst. Meer daarover in de kennisbank: netcongestie en je warmtepomp.

Stap 5: stap over op elektrisch koken

Kook je nog op gas, dan heb je de gasaansluiting daarvoor nodig. Volgens de Rijksoverheid kook en stook je vanaf 2050 in principe niet meer op aardgas; wie eerder helemaal van het gas af wil, stapt over op inductie. Voor een elektrische kookvoorziening krijg je in 2026 nog ISDE-subsidie; volgens de voorgenomen wijziging vervalt die vanaf 2027. Koop je je kookplaat vóór 1 januari 2027, dan kun je nog binnen 24 maanden aanvragen.

Stap 6: laat de gasaansluiting weghalen

Gebruik je helemaal geen gas meer, dan kun je de aansluiting laten verwijderen. Volgens de ACM:

• De netbeheerder verwijdert de gasaansluiting gratis als je via Mijnaansluiting.nl een “melding einde gebruik” doet; de netbeheerder kiest dan het moment.
• Wil je zelf het moment kiezen, met de optie “gasaansluiting verwijderen”, dan betaal je ervoor.
• Je kunt de aansluiting ook tijdelijk laten afsluiten, maximaal een jaar; de netbeheerkosten blijven dan doorlopen.
• Zeg je gascontract op bij je leverancier. De opzegtermijn is 30 dagen; bij een vast contract kan een opzegvergoeding gelden.

Volgens Milieu Centraal scheelt een verwijderde gasaansluiting zo’n € 360 vastrecht per jaar.

Stap 7: regel subsidie en financiering

Voor de warmtepomp, isolatie en elektrisch koken krijg je ISDE-subsidie, en met de Energiebespaarlening van het Nationaal Warmtefonds kun je de rest lenen. Veel gemeenten in Zuid-Holland hebben een eigen lening of rentekorting. Alles op een rij in subsidies voor je woning in 2026.

Hulp nodig?

Wij zijn een warmtepomp installateur uit Alphen aan den Rijn en werken in heel Zuid-Holland. Bij een gratis huisbezoek kijken we naar je isolatie, je verwarming en je meterkast, en we nemen het warmteplan van je gemeente mee in ons advies. Vraag een gratis offerte aan of lees meer over warmtepomp installatie in Zuid-Holland.